PARİS – Fransa’da eylül sonunda lise öğrencilerinin okul binalarının kötü koşullarına, öğretmen eksikliğine ve eğitimdeki eşitsizliklere karşı başlattığı eylemler, giderek daha geniş toplumsal kesimlerin katıldığı bir harekete dönüştü. 31 Ekim Cumartesi günü ülke genelinde düzenlenen gösterilerde öğrenciler, sendikalar ve Sarı Yelekliler hareketinden gruplar bir kez daha sokaklardaydı.
İçişleri Bakanlığı, yaklaşık 150 gösteri ve yürüyüşe toplam 320 bin kişinin katıldığını açıkladı. Öğrenci örgütleri ve sendikaların oluşturduğu koalisyon ise katılımın ülke genelinde yaklaşık 500 bin, Paris’te ise 200 bin kişi olduğunu bildirdi. Bakanlığın açıklamasına göre ülke çapında 565 kişi gözaltına alındı.
Öğrencilerin talepleri hayat pahalılığına karşı mücadeleyle birleşti
Başlangıçta okulların fiziki koşullarına, öğretmen yetersizliğine ve üniversiteye giriş sistemindeki eşitsizliklere karşı gelişen öğrenci eylemleri, zamanla hayat pahalılığına, büyüyen gelir eşitsizliğine ve kamu hizmetlerindeki gerilemeye yönelik tepkilerle birleşti.
Yürüyüşlerde “İklim uyarısı, yüksek yaşam maliyeti”, “Geleceğimizi belirsiz kılmak için göz yaşartıcı gaza gerek yok” ve “Öfkeli bir vatandaş kılığına girmiş Cadılar Bayramı” yazılı pankartlar taşındı. Lise öğrencilerinin eğitim sistemine yönelik eleştirilerini dile getiren pankartlar da eylemlerde öne çıktı.
Farklı toplumsal kesimlerin katılımıyla büyüyen gösteriler, eğitim hakkı ve kamusal hizmet taleplerinin yanı sıra ekonomik koşullara yönelik hoşnutsuzluğu da görünür kıldı.
Paris’te polis saldırısı ve gözaltılar
Gösterilerin büyük bölümü barışçıl biçimde gerçekleşirken Paris, Lyon ve bazı kentlerde yürüyüşlerin sonlarına doğru gerginlik yaşandı. Paris’te polis göz yaşartıcı gaz ve cop kullandı; Lyon’da da göstericilere karşı gazla müdahalede bulunuldu. Toulouse’da ise izin verilmeyen bir gösteriye karşı tazyikli su kullanıldı.
İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, yaklaşık 150 gösterinin büyük bölümünün sorunsuz tamamlandığını belirterek yürüyüşlerin genel olarak iyi geçtiğini söyledi. Buna rağmen akşam saatlerinde yaşanan olaylarda ülke çapında 565 kişi gözaltına alındı. Paris’te dört polis ve bir jandarmanın yaralandığı bildirildi.
Eylemler devam edecek
Öğrenci örgütleri, gösterilerin ardından lise ve üniversitelerde yeni boykot ve blokaj eylemleri düzenleme çağrısı yaptı. Öğrenciler, 5 Kasım’da işçi ve sendikaların çağrısıyla yapılacak gösterilere de katılacaklarını duyurdu.
Fransa’da üçüncü haftasına giren eylemler, öğrencilerin eğitim alanındaki taleplerinin ötesine geçerek hayat pahalılığına ve toplumsal eşitsizliklere karşı daha geniş bir itirazı bir araya getiriyor. Hükümetin güvenlik önlemlerini artırdığı ve gösterilerde gözaltıların sürdüğü koşullarda, öğrenci hareketinin ve sendikaların önümüzdeki günlerde de eylemleri sürecek.
