MUĞLA – Muğla’nın Milas ilçesinde bulunan Akbelen Ormanı’nı ve çevresindeki köylerin yaşam alanlarını korumak için yıllardır mücadele eden İkizköylüler, şirketlerin kömür madeni sahasını genişletme planlarına karşı hem hukuki hem de fiili direnişlerini sürdürüyor. Danıştay’ın Akbelen çevresindeki taşınmazların acele kamulaştırılmasına ilişkin davada şirketin faaliyetlerinin önünü açan kararına tepki gösteren köylüler, hukuki süreci üst mahkemeye taşımak için dayanışma çağrısında bulundu.
İkizköylüler, dava masraflarını karşılamak için destek isterken Akbelen’deki nöbetlerini de sürdürüyor. Köylülerin mücadelesi, enerji şirketlerinin kömür ihtiyacı gerekçe gösterilerek ormanların, tarım arazilerinin ve zeytinliklerin madencilik faaliyetlerine açılmasına karşı devam ediyor.
Direniş 2019’da başladı
Akbelen direnişinin kökleri 2019 yılına uzanıyor. Yeniköy ve Kemerköy termik santrallarına kömür sağlayan maden sahasının genişletilmesi planı kapsamında İkizköy çevresindeki tarım arazileri ve zeytinlikler kamulaştırma tehdidiyle karşı karşıya kaldı. Bölge halkı, daha önce maden faaliyetleri nedeniyle yaşanan yerinden edilmeleri de dikkate alarak topraklarını ve yaşam alanlarını savunmak için bir araya geldi.
İkizköylüler, 2019 ve 2020 yıllarında idari başvurularda bulundu, hukuki girişimler başlattı ve Akbelen Ormanı’nın madene tahsis edilmesine karşı dava açtı. Ancak hukuki süreç devam ederken ormanın kesilmesi tehlikesi ortadan kalkmadı. 2020 sonunda orman alanının kömür madeni işletmesine tahsis edilmesine yönelik izin süreci de ilerledi.
17 Temmuz 2021’de çadırlı nöbet başladı
17 Temmuz 2021’de ormanda ağaç kesimine başlanması, direnişte yeni bir dönemin başlangıcı oldu. Kesim ekiplerinin ormana girmesi üzerine köylüler ve yaşam savunucuları alana giderek kesime tepki gösterdi. İlk müdahalede yaklaşık 30 ağacın kesildiği bildirildi.
Ağaç kesiminin ardından İkizköylüler ormanda çadır kurarak 24 saatlik nöbet başlattı. Bölge halkının çağrısı üzerine Türkiye’nin farklı yerlerinden çevre savunucuları ve dayanışma gösterenler de Akbelen’e geldi. Böylece yerel ölçekte başlayan mücadele, ülke çapında takip edilen bir doğa direnişine dönüştü.
Ağustos 2021’de yeni kesim girişimleri yaşandı. Köylüler, ormanın korunması için nöbetlerini sürdürürken kolluk müdahaleleriyle de karşılaştı. Aynı yıl ve sonraki dönemde kesim izinlerinin iptali, ormanın madene tahsisinin durdurulması ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülen işlemlerin kaldırılması amacıyla yargı mücadelesi devam etti.
Hukuki mücadele sürerken kesimler yeniden başladı
Akbelen Ormanı için açılan davalarda farklı bilirkişi incelemeleri yapıldı. Süreç boyunca mahkemelerden alınan kararlar ve bunlara yönelik itirazlar direnişin seyrini etkiledi. Ağustos 2021’de verilen yürütmeyi durdurma kararı, Aralık 2022’de yeni bilirkişi raporunun ardından kaldırıldı. İkizköylüler ise ormanın madene açılmasına karşı hukuki mücadeleyi sürdürdü.
24 Temmuz 2023’te Akbelen Ormanı’nda ağaç kesimleri yeniden başladı. Ormana girişlerin engellendiği ve kesimi durdurmak isteyen köylülerle yaşam savunucularına kolluk müdahalesi yapıldığı bildirildi. Kesimlerin yeniden başlaması, iki yılı aşkın süredir devam eden nöbeti ve Akbelen’e yönelik dayanışmayı yeniden ülke gündemine taşıdı.
Mücadele yalnızca ormanla sınırlı kalmadı. Köylüler, termik santrallara kömür sağlamak amacıyla maden sahasının genişletilmesinin çevreye, tarıma, zeytinliklere ve bölge halkının yaşam koşullarına etkilerine dikkat çekti. Akbelen çevresindeki köyleri ve arazileri ilgilendiren kamulaştırma kararları da hukuki mücadelenin yeni başlıklarından biri oldu.
Danıştay kararına karşı yeni hukuki adım
Akbelen çevresindeki altı köyde bulunan 679 parselin acele kamulaştırılmasına karşı açılan davada Danıştay 6. Dairesi, 17 Ekim 2026’da davanın reddine karar verdi. Kararda enerji arz güvenliği ve termik santralların kömür ihtiyacı gerekçeleri öne çıkarıldı. Karara karşı oy kullanan üye ise olağan kamulaştırma gerekçelerinin tek başına acele kamulaştırma için gerekli koşulları oluşturmadığı görüşünü dile getirdi.
İkizköylüler, karara rağmen mücadeleden vazgeçmeyeceklerini belirtiyor. Üst mahkemeye başvuru için gerekli dosya masraflarını karşılamak üzere dayanışma çağrısı yapan köylüler, hukuki süreci sürdürürken orman nöbetini de devam ettiriyor.
“Akbelen’den vazgeçmiyoruz”
İkizköylülerin yıllardır süren direnişi, şirketlerin kömür ihtiyacı ve enerji üretimi gerekçesiyle doğal yaşam alanlarının madenciliğe açılmasına karşı verilen mücadelenin simgelerinden biri haline geldi. Köylüler, ormanlarını, zeytinliklerini, tarlalarını ve köylerini korumak için hem mahkeme salonlarında hem de nöbet alanında mücadele ediyor.
Danıştay kararına karşı yeni bir hukuki sürece hazırlanan İkizköylüler, masrafların karşılanması için dayanışma çağrısını yineliyor. Akbelen’de nöbet sürerken köylülerin temel talebi, yaşam alanlarını tehdit eden madencilik faaliyetlerinin durdurulması ve bölgenin doğasının korunması.
