İSTANBUL – Cumartesi Anneleri/İnsanları, gözaltında kaybedilen yakınlarının akıbetini öğrenmek ve sorumluların yargılanmasını sağlamak amacıyla sürdürdükleri eylemlerinin 1129’uncu haftasında Galatasaray Meydanı’nda bir araya geldi. Bu haftaki eylemde, 33 yıl önce askerler tarafından götürülen Bekir Demir’in dosyası gündeme taşındı.
Eylemde kayıp yakınları ve insan hakları savunucuları, Demir’in akıbetinin açıklanmasını ve dosyanın yeniden etkili biçimde soruşturulmasını istedi. Basın açıklamasını İnsan Hakları Derneği (İHD) Gözaltında Kayıplara Karşı Komisyon üyesi Zeynep Yıldız okudu. Bekir Demir’in oğlu Osman Demir’in mektubunu ise İHD üyesi Nazım Dikbaş paylaştı.
Bekir Demir askeri helikopterle götürüldü
Açıklamada aktarılan bilgilere göre, Batmanlı, dört çocuk babası 29 yaşındaki Bekir Demir, Adana Otogarı’nda taksicilik yapıyordu. Birlikte çalıştığı arkadaşının daveti üzerine eşi ve bir buçuk yaşındaki çocuğuyla kışlık yiyecek almak için Diyarbakır’ın Kulp ilçesine bağlı Alacakepir köyünün Badı mezrasına gitti.
O dönemde bölgede General Yavuz Ertürk komutasındaki Bolu Tugayı tarafından yoğun askeri operasyonlar yürütülüyordu. Demir’in mezraya gitmesinin ikinci günü olan 13 Ekim 1993’te askerler bölgede operasyon düzenledi. Köy meydanında toplanan yaklaşık 30 kişinin kimlikleri alındı.
Basın açıklamasında aktarılan tanıklıklara göre, Bekir Demir’e köyün yerleşik halkından olmadığı söylendi. Ardından “Komutan istiyor” denilerek askeri helikoptere bindirilen Demir, eşinin ve köylülerin gözleri önünde götürüldü. O günden sonra kendisinden bir daha haber alınamadı.

Tanık ifadelerine rağmen soruşturma kapatıldı
Bekir Demir’in akıbetini öğrenmek isteyen ailesi valiliğe, jandarmaya ve savcılıklara başvurdu. Ancak başvurular, delil bulunmadığı gerekçesiyle sonuçsuz bırakıldı.
Ailenin 1995 ve 2002 yıllarında savcılığa yaptığı başvurularda, söz konusu dönemde bölgede askeri operasyon gerçekleştirilmediği öne sürüldü. Buna karşın Bolu 2. Komando Tugayı’nın bölgede operasyon yürüttüğü daha sonra resmi belgelerle ortaya çıktı.
Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı, tanıkların ayrıntılı ifadelerine rağmen 3 Kasım 2014’te zamanaşımı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verdi. Ailenin itirazı ise Diyarbakır 3. Sulh Ceza Hakimliği tarafından 5 Mart 2015’te reddedildi.
Açıklamada, Demir’in kaybedilmesinden sorumlu kişilerin tespit edilmesine yönelik girişimlerin de sonuçsuz bırakıldığına dikkat çekildi. Askeri Savcılığın 6 Kasım 2011’de Bolu 2. Komando Tugayı Komutanlığından operasyonda görev alan rütbeli personelin kimlik bilgilerini istediği, ancak bu bilgilerin verilmediği belirtildi.
Tugay Komutanlığının, arşivin bulunduğu binanın su altında kaldığını ve kayıtlara ulaşılamadığını gerekçe gösterdiği aktarıldı. Böylece operasyonda görev alan askeri personelin kimlikleri açığa çıkarılmadı.
Ailenin Anayasa Mahkemesine yaptığı bireysel başvuru da yaşam hakkının ihlal edildiği iddiası yönünden süre aşımı gerekçesiyle kabul edilemez bulundu. İç hukuk yollarından sonuç alamayan aile, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurdu.
Oğlu Osman Demir: Çocukluğumuz o gün bitti
Bekir Demir’in dört çocuğunun en büyüğü olan Osman Demir, babası askerler tarafından götürüldüğünde henüz 6 yaşındaydı. Eylemde okunan mektubunda, babasının kaybedilmesinin ardından ailesinin yaşadığı belirsizliği ve yıllar süren bekleyişi anlattı.
Osman Demir, “Babam gittiğinde evden yalnızca bir insan eksilmedi. Evin düzeni, kahkahası, geleceği eksildi. Çocukluğumuz o gün bitti” ifadelerini kullandı.
Yıllarca babalarının geri dönmesini beklediklerini belirten Demir, “Sofrada hep boş bir yer vardı ve o yere kimse oturmadı, çünkü biz hâlâ bekliyorduk” dedi.
Dosyada kayıtlara ulaşılamamasına ve soruşturmanın zamanaşımı gerekçesiyle kapatılmasına tepki gösteren Osman Demir, devletin sorumluluğuna dikkat çekti:
“Bir devletin adalet anlayışı, gücünü gösterdiği yerde değil, hesap verdiği yerde ölçülür.”
Şeffaflığın, “kayıtlar yok” demekle değil, kayıtların nerede olduğunu açıklamakla başlayacağını belirten Demir, ailesinin yıllardır sürdürdüğü hakikat arayışının karşılıksız bırakılmasına tepki gösterdi.
“Bekir Demir dosyası zamanaşımı gerekçesiyle kapatılamaz”
Cumartesi Anneleri/İnsanları, basın açıklamasında Bekir Demir’in akıbetinin ortaya çıkarılması ve sorumluların yargılanması için yetkililere çağrıda bulundu. Açıklamada, zorla kaybetme suçlarına ilişkin uluslararası hukuk yükümlülükleri hatırlatılarak şu talep dile getirildi:
“Bekir Demir dosyası, zamanaşımı gerekçesiyle kapatılamaz; zorla kaybetme suçuna ilişkin uluslararası hukuk yükümlülükleri gözetilerek etkili soruşturma ve kovuşturma yürütülmeli, Bekir Demir’in akıbeti ortaya çıkarılmalıdır.”
Açıklamada, aradan kaç yıl geçerse geçsin kayıplar için adalet istemekten ve devletin evrensel hukuk normlarına uygun hareket etme yükümlülüğünü hatırlatmaktan vazgeçilmeyeceği vurgulandı.
Osman Demir ise mektubunu, “Bu dünyada zamanaşımı vardır ama ilahi adalette zamanaşımı yoktur. Babam Bekir Demir’i unutmadık, unutturmayacağız” sözleriyle tamamladı.



































