DERSİM/TUNCELİ – 1937-38 Dersim direnişinin önderlerinden Seyit Rıza ve beraberindeki altı kişi, 15 Kasım 1937’de Elazığ Buğday Meydanı’nda idam edilmelerinin 89’uncu yıldönümünde çeşitli kentlerde düzenlenen etkinliklerle anıldı. Anmalarda, aradan geçen 89 yıla rağmen mezar yerlerinin ailelerine ve kamuoyuna açıklanmamasına tepki gösterildi.
Dersim’de Emek ve Demokrasi Güçleri’nin çağrısıyla Sanat Sokağı’ndan Seyit Rıza Meydanı’na yürüyüş düzenlendi. Türkçe ve Kirmanckî pankartların taşındığı yürüyüşte, “Seyitlerimizi unutmuyoruz. Seyit Rıza ve arkadaşlarının mezar yerlerini ve arşivlerini açıklayın” talebi öne çıktı.
Meydandaki anmada Dersim Tertelesi’nde yaşamını yitirenler için saygı duruşunda bulunuldu, çerağlar yakıldı ve lokmalar paylaşıldı. Dersim Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Yaşar Gelincik, Seyit Rıza ve arkadaşlarının mezar yerlerinin açıklanmasını isteyerek bu talebin daha fazla görmezden gelinmesini kabul etmediklerini söyledi.
DBP Eş Genel Başkanı Çiğdem Kılıçgün Uçar da Seyit Rıza ve arkadaşlarının mücadelesinin bugüne ışık tuttuğunu belirtti. Anma, Seyit Rıza heykeline karanfil bırakılmasıyla sona erdi.
Devlet arşivleri açılsın, tarihsel yüzleşme sağlansın
Şırnak’ta Demokratik Kurumlar Platformu, DEM Parti İdil İlçe Örgütü binası önünde açıklama yaptı. Açıklamada Dersim’de yaşananların Kürt halkına yönelik tarihsel saldırılar zincirinin bir parçası olduğu vurgulandı. DEM Parti Şırnak Milletvekili Newroz Uysal Aslan, devlet arşivlerinin açılması ve tarihsel gerçeklerin ortaya çıkarılması gerektiğini söyledi.
Van’da Demokratik Kurumlar Platformu’nun Sanat Sokağı’nda düzenlediği anmada da Seyit Rıza ve yoldaşları anıldı. Açıklama, “Şehîd namirin” sloganıyla sona erdi.
Muş’un Varto ilçesinde Kox Meydanı’nda, Bitlis’in Tatvan ilçesinde ise DEM Parti ilçe örgütü binasında anma etkinlikleri gerçekleştirildi. Bitlis’teki etkinlikte Seyit Rıza ve arkadaşlarını konu alan sinevizyon gösterimi yapıldı. Antep’te de Demokratik Kurumlar Platformu adına açıklama düzenlendi.
89 yıldır mezar yerleri açıklanmadı
Seyit Rıza, oğlu ve beraberindeki beş kişiyle birlikte 15 Kasım 1937’de idam edildi. İdam edilenlerin mezar yerleri aradan geçen 89 yıla rağmen açıklanmadı.
Anmalarda yalnızca mezar yerlerinin açıklanması değil, 1937-38 Dersim Tertelesi’ne ilişkin devlet arşivlerinin kamuoyuna açılması, sürgün edilen ve ailelerinden koparılan çocuklara ilişkin kayıtların açıklanması, Dersim isminin resmen iade edilmesi ve yaşananlarla yüzleşilmesi de talep edildi.
Seyit Rıza ve yoldaşlarının mezar yerlerinin açıklanması talebi, ailelerin yas ve yakınlarının mezarlarını ziyaret etme hakkının yanı sıra Dersim tarihinin aydınlatılması mücadelesinin de önemli başlıklarından biri olmayı sürdürüyor.



































