TAHRAN – İran Kürdistanı’ndaki (Rojhilat) önde gelen beş Kürt örgütü, uzun süren görüşmeler ve “Diyalog ve İşbirliği Merkezi” çalışmaları sonucunda birleşti. İttifakın üyeleri şu şekilde sıralanıyor: İran Kürdistan Demokrat Partisi (PDK-İ / KDPI), Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK), Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK), Kürdistan Emekçiler Komitesi (Komala) ve İran Kürdistanı Mücadele Örgütü (Khabat). Bu örgütler, Irak Kürdistan Bölgesi’nde üsleri bulunan ve Tahran tarafından “terörist” olarak nitelendirilen silahlı muhalif gruplar arasında yer alıyor.
İttifakın Amaçları ve Bildirisi
Kuruluş bildirgesinde, ittifakın temel hedefleri net bir şekilde tanımlandı: İran İslam Cumhuriyeti’nin devrilmesi için mücadele etmek, Kürt halkının siyasi iradesine dayalı ulusal ve demokratik bir yapı kurmak ile Kürtlerin kendi kaderini tayin hakkını gerçekleştirmek. Bildiride, rejimin siyasi meşruiyetini kaybettiği ancak iktidarda kalmaya devam ettiği vurgulanarak, İran genelindeki protestoları destekleme ve Kürt partileri ile sivil toplum arasında koordineli eylem çağrısı yapıldı. İttifak, Kürt siyasi çalışmalarına daha fazla ağırlık vererek İran’daki değişim sürecine katkı sağlamayı amaçlıyor.
Zamanlama ve Bölgesel Bağlam
İttifakın duyurusu, ABD ile İran arasındaki nükleer müzakerelerin tıkanması, Tahran’a yönelik askeri saldırı ihtimalinin artması ve rejim karşıtı protestoların devam ettiği bir dönemde geldi. Birçok yorumcu, bu birleşmenin olası bir dış müdahale veya iç karışıklık durumunda Kürt muhalefetinin rolünü güçlendirebileceğini belirtiyor. Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi (IKBY), ittifakın oluşumunun ardından bölgenin komşu ülkelere karşı tehdit unsuru olarak kullanılmayacağı uyarısında bulundu.
Kürt Muhalefetindeki Önemi
İran’daki Kürt gruplar uzun yıllardır ideolojik (milliyetçi, solcu, PKK çizgisi) ve stratejik farklılıklar nedeniyle parçalı bir yapı sergiliyordu. PJAK’ın PKK bağlantısı, PDK-İ’nin geleneksel milliyetçi çizgisi ve Komala’nın sol eğilimi gibi farklara rağmen bu ittifak, ortak düşmana karşı birleşik cephe oluşturma çabası olarak öne çıkıyor. Bazı kaynaklar, iki Komala fraksiyonunun ittifaka katılmadığını belirterek, tam birliğin henüz sağlanmadığını ifade ediyor. Bu gelişme, İran rejiminin iç cephesindeki baskıların artabileceğine işaret ediyor.
