ANKARA – İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Umman’da gerçekleşen ABD ile dolaylı müzakerelere ilişkin ilk resmi değerlendirmesini yaptı. Başkent Tahran’da gazetecilere konuşan Pezeşkiyan, görüşmelerin “olumlu bir havada geçtiğini” belirterek, bu temasların İran’ın nükleer program, yaptırımlar ve bölgesel gerilimler gibi konularda diyalog kapısını açık tuttuğunun göstergesi olduğunu ifade etti.
Pezeşkiyan, “Bu görüşmeler, anlaşmazlıkların çözümü için ileri bir adımdır. İran İslam Cumhuriyeti olarak diyalog ve müzakereyi her zaman temel strateji olarak gördük. Karşılıklı saygı ve samimiyetle hareket edildiğinde, sorunların üstesinden gelmek mümkündür” dedi. Cumhurbaşkanı, Umman’ın arabuluculuk rolünü takdir ederek, “Ummanlı kardeşlerimizin çabaları, bölgenin istikrarı için çok değerlidir” vurgusunu yaptı.
Görüşmelerin detaylarına ilişkin sınırlı bilgi veren Pezeşkiyan, tarafların “yaptırımların kaldırılması, nükleer taahhütlerin karşılıklı olarak yerine getirilmesi ve gerilimi düşürme adımları” üzerine odaklandığını belirtti. Ancak İran tarafının “maksimum baskı politikasına dönüş” tehlikesine karşı temkinli olduğunu da ekledi: “Geçmiş deneyimlerden ders aldık. Tek taraflı dayatmalara yanıtımız net: İran’ın hakları pazarlık konusu değildir.”
İran Dışişleri Bakanlığı da yaptığı açıklamada, Umman’daki görüşmelerin “yapıcı” geçtiğini ve teknik heyetlerin önümüzdeki haftalarda yeniden bir araya geleceğini duyurdu. Bakanlık, ABD’nin “ciddi niyet” göstermesi halinde kapsamlı bir anlaşmanın mümkün olabileceğini ifade etti.
Pezeşkiyan’ın bu açıklaması, İran’da hem reformist kesimlerden hem de ılımlı muhafazakârlardan olumlu karşılandı. Ancak sert muhafazakâr kanat, “ABD’ye güvenilmez” eleştirilerini sürdürürken, Cumhurbaşkanı’nın “diyalog” vurgusu Tahran’ın yeni yönetiminin Batı’yla ilişkilerde daha esnek bir çizgi izleyebileceği yorumlarına yol açtı.
Umman’daki dolaylı görüşmeler, 2025’in son aylarından bu yana artan bölgesel gerilimlerin ardından geldi. İran, İsrail’in Gazze ve Lübnan’daki operasyonları, Husi eylemleri ve Kızıldeniz’deki deniz trafiği krizleri nedeniyle ABD ile dolaylı temasları “istikrar için zorunlu” gördüğünü belirtiyor. Pezeşkiyan’ın mesajı, Tahran’ın “diyalog yoluyla haklarını koruma” politikasını uluslararası arenada pekiştirmeyi amaçlıyor.
