İSTANBUL – Katar’ın devlet enerji şirketi QatarEnergy, İran’ın 2 Mart 2026’daki İHA saldırılarının ardından Ras Laffan Industrial City ve Mesaieed Industrial City’deki tesislerine yönelik hasar nedeniyle önce LNG üretimini durdurmuş, bugün ise bu kapsamı genişleterek kritik alt akış ürünlerini de kapsayan tam bir üretim durdurma kararı aldı.
Saldırı ve İlk Durdurma
Katar Savunma Bakanlığı’na göre İran’dan fırlatılan iki İHA, Mesaieed’deki bir enerji tesisi ile Ras Laffan’daki QatarEnergy’ye ait bir tesisi vurdu. Saldırılarda can kaybı yaşanmazken, tesislerde güvenlik gerekçesiyle önlem alındı. Dünyanın en büyük LNG ihracat tesisi olan Ras Laffan kompleksi, küresel LNG arzının yaklaşık %20’sini karşılıyor. Saldırı sonrası QatarEnergy, LNG ve ilişkili ürünlerin üretimini askıya aldığını açıklamış, bu karar Avrupa ve Asya’da doğalgaz fiyatlarını rekor seviyelere taşımıştı.
İkinci Darbe: Alt Akış Sanayide Tam Durdurma
3 Mart 2026 tarihinde QatarEnergy resmi açıklamasında şu ifadeleri kullandı: “QatarEnergy’nin sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ve ilişkili ürün üretimini durdurma kararının ardından, Katar’da üre, polimer, metanol, alüminyum ve diğer bazı alt akış ürünlerinin üretimi de durdurulmuştur.”
Şirket, üretimlerin ne zaman yeniden başlayacağına dair herhangi bir takvim paylaşmadı. Bu karar, özellikle şu alanlarda küresel tedarik zincirini tehdit ediyor:
- Üre (carbamide/gübre): Tarım sektöründe hayati nitrojen kaynağı; küresel gıda üretimini doğrudan etkileyebilir.
- Polimer (plastik hammaddesi): Ambalaj, otomotiv, inşaat gibi sanayi dallarının temel girdisi.
- Metanol: Kimya sanayinde geniş kullanım alanı bulunan temel kimyasal.
- Alüminyum: Norsk Hydro gibi ortakların Qatalum tesislerinde gaz kesintisi nedeniyle üretim durdu; inşaat, otomotiv ve havacılık sektörlerini vurabilir.
Küresel Etkiler ve Piyasa Tepkileri
Uzmanlar, Katar’ın LNG arzındaki kesintinin zaten enerji piyasalarını sarsarken, alt akış ürünlerinin durmasının tarım ve sanayi maliyetlerini patlatacağını belirtiyor. Avrupa’da doğalgaz fiyatları son 24 saatte %30-50 arası sıçrama yaparken, gübre ve plastik hammaddesi fiyatlarında da hızlı yükseliş bekleniyor. Katar’ın Asya’ya yönelik LNG ihracatının büyük kısmı kesintiye uğradığı için Çin, Japonya, Hindistan ve Güney Kore gibi ülkeler alternatif tedarik arayışına girdi.
Bölgesel Gerilim ve Genişleyen Kriz
İran’ın misilleme saldırıları Suudi Arabistan’ın Ras Tanura rafinerisini de vurmuş, Körfez’deki enerji altyapısı genelinde güvenlik endişeleri artmıştı. Katar’ın hava savunması iki İran uçağını düşürdüğü bildirilirken, çatışmanın enerji koridoru Hürmüz Boğazı’nı da tehdit etmesi küresel tedarik zincirlerini daha da kırılgan hale getiriyor.
