BEYRUT / NEW YORK – İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) bugün yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun Lübnan’ın güneyindeki yerleşim birimleri üzerinde hukuka aykırı şekilde beyaz fosfor mühimmatı kullandığını belgelediğini duyurdu. Örgüt, özellikle 3 Mart 2026 tarihinde güneydeki Yohmor kasabasındaki sivil konutların üzerinde infilak ettirilen mühimmatların, uluslararası insancıl hukuku açıkça ihlal ettiğini vurguladı.
Sivil Yerleşimler Hedef Alındı
HRW tarafından doğrulanan ve konumlandırılan çok sayıda görsel kanıt, Yohmor kasabasındaki evlerin ve bir sivil aracın beyaz fosfor mühimmatı nedeniyle alevler içinde kaldığını göstermektedir. Sivil savunma ekiplerinden alınan bilgilere göre, mühimmatın yarattığı yangınlar doğrudan yaşam alanlarına isabet etmiştir.
“Eti Kemiğe Kadar Yakabilir”
HRW Lübnan Araştırmacısı Ramzi Kaiss, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şunları ifade etti:
“İsrail ordusunun yerleşim yerleri üzerinde beyaz fosfor kullanması son derece endişe vericidir ve siviller için feci sonuçlar doğuracaktır. Bu madde sadece termal değil, kimyasal olarak da eti kemiğe kadar yakabilen, ömür boyu sürecek acılara ve ölüme yol açan zalimce yaralanmalara neden olur.”
Uluslararası Hukuka Aykırı Kullanım
Beyaz fosfor; askeri operasyonlarda sis perdesi oluşturma veya işaretleme amacıyla yasal olarak kullanılabilse de, sivil nüfusun yoğun olduğu bölgelerde havada infilak ettirilerek (airburst) kullanılması uluslararası hukuk uyarınca yasaktır. HRW, bu mühimmatın sivil alanlarda kullanılmasının “ayrım gözetmeksizin yapılan bir saldırı” niteliği taşıdığını ve savaş suçu teşkil edebileceğini belirtti.
Raporda Öne Çıkan Bulgular:
- Kanıtlar: Yohmor kasabası üzerinde Mart başında gerçekleşen saldırıya dair 8 farklı görüntü ve video doğrulanmıştır.
- Geniş Çaplı Tahribat: 2023 Ekim ayından bu yana Lübnan’ın güneyinde en az 17 belediyede beyaz fosfor kullanımı tespit edilmiştir.
- Sağlık Verileri: Lübnan Sağlık Bakanlığı verilerine göre, beyaz fosfona maruz kalma nedeniyle yüzlerce kişi solunum yolları hasarı ve yanık şikayetiyle tedavi altına alınmıştır.
- Ekosistem ve Tarım: Maddenin toprağa sızması, bölgedeki zeytinliklerin ve tarım arazilerinin uzun süreli verimsizleşmesine ve “toprak yakma” stratejisine hizmet etmektedir.
Acil Çağrı: Silah Sevkiyatı Durdurulmalı
İnsan Hakları İzleme Örgütü; İsrail’i yerleşim yerlerinde beyaz fosfor kullanımını derhal durdurmaya çağırırken, müttefik ülkelere de bu mühimmatların temini dahil olmak üzere askeri yardımları askıya almaları çağrısında bulundu. Ayrıca Lübnan hükümetinin, bu ihlallerin soruşturulması için Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne (UCM) başvurması gerektiği vurgulandı.
