İSTANBUL – Arktik bölgesindeki stratejik rekabet ve güvenlik kaygıları, NATO ittifakı içinde bile ciddi gerilimlere yol açıyor. Fransa, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı ele geçirme girişimlerine karşı NATO’nun Grönland’da askeri tatbikat düzenlemesini talep etti. Aynı dönemde Kanada ordusunun, ABD’nin ülkeyi işgal ettiği hipotetik bir senaryoyu modellediği ve buna karşı pusu, sabotaj, insansız hava aracı (İHA) saldırıları gibi asimetrik taktikleri değerlendirdiği ortaya çıktı.
Fransa’nın NATO Tatbikatı Talebi
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un ofisi, bugün(21 Ocak 2026) tarihinde yaptığı açıklamada, Grönland’da NATO askeri tatbikatı düzenlenmesini resmen talep ettiğini ve Fransa’nın bu tatbikata katkıda bulunmaya hazır olduğunu bildirdi. Bu talep, Trump’ın Grönland’ı “ABD’ye katma” yönündeki ısrarlı açıklamaları ve askeri güç kullanımını dışlamaması üzerine geldi.
Danimarka öncülüğündeki Operation Arctic Endurance tatbikatı kapsamında Fransa, Almanya, İsveç, Finlandiya, Norveç, Hollanda ve İngiltere gibi Avrupa NATO üyeleri zaten küçük çaplı askeri personel gönderdi. Fransa’dan 15 asker Nuuk’a indi; Macron, “kara, hava ve deniz unsurlarıyla takviye edileceğini” açıkladı.
Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, tatbikatın “Avrupalıların kendi güvenliklerini sağlama kapasitesini gösterdiğini” vurguladı. Avrupa ülkeleri ortak açıklamada, “Arktik güvenliği transatlantik ortak çıkar” diyerek Danimarka ve Grönland halkıyla dayanışma içinde olduklarını belirtti.
Trump yönetimi ise Avrupa birliklerinin Grönland’a konuşlanmasını eleştirerek, bazı ülkelere tarife tehdidinde bulundu. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Fransa’yı “NATO tatbikatı çağrısı yaparak gerilimi artırmakla” suçladı.
Kanada Ordusunun ABD İşgal Seneryolarını Değerlendiriyor
Kanada Silahlı Kuvvetleri, ilk kez bir asırdır (1912’den beri) ABD’nin ülkeyi işgal ettiği hipotetik senaryoyu modelledi. Globe and Mail gazetesine konuşan üst düzey yetkililer, modelin güneyden hızlı bir ABD saldırısını öngördüğünü ve Amerikan güçlerinin kara ve denizdeki stratejik konumları 2-7 gün içinde ele geçirebileceğini belirtti.
Savunma stratejisi, konvansiyonel direnişin yetersiz kalacağı varsayımına dayanıyor: Küçük düzensiz birlikler veya silahlı sivillerin pusu (ambush), sabotaj, İHA saldırıları, vur-kaç taktikleri ve Afganistan’da Taliban’ın kullandığı benzer asimetrik yöntemler değerlendiriliyor.
Yetkililer, senaryonun “çok düşük ihtimalli” olduğunu vurgulasa da, Trump’ın Kanada’yı “51. eyalet” yapma önerileri ve Arktik’teki gerilimler nedeniyle “en kötü senaryoların artık ABD’yi de içerdiğini” kabul etti.
Kanada Başbakanı Mark Carney, Davos’ta “Arktik egemenliğinde Grönland ve Danimarka ile tam dayanışma” mesajı verdi.
Trump’ın Grönland’ı “ABD’ye katma” ısrarı, NATO içinde alışılmadık bir krize dönüştü. Avrupa ülkeleri ittifakı kolektif savunma aracı olarak kullanmaya çalışırken, Kanada gibi müttefikler bile “ABD tehdidi”ni simülasyonlara dahil ediyor. Arktik’in eriyen buzullarıyla açılan yeni deniz yolları ve kaynaklar, Rusya-Çin rekabetinin yanı sıra Batı ittifakı içindeki çatlakları derinleştiriyor. Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen, “her şeye hazırlıklı olunmalı, askeri güç kullanımı dışlanmıyor” diyerek uyarısını yineledi.
