İSTANBUL – Eski ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, 2 Mart 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, Başkan Donald Trump’ın İran’a karşı askeri seçenekleri değerlendirmesinin çok riskli sonuçlar doğurabileceğini belirtti. Bolton, özellikle Hürmüz Boğazı’nın İran tarafından kısmen ya da tamamen kapatılması halinde küresel petrol ve doğalgaz akışının ciddi şekilde kesileceğini, bunun da enerji fiyatlarında ani ve dramatik yükselişlere neden olabileceğini vurguladı.
Bolton, “Hürmüz Boğazı’ndan her gün yaklaşık 20 milyon varil petrol geçiyor; bu küresel petrol ticaretinin beşte birine denk geliyor. İran’ın boğazı mayınlayarak ya da füze saldırılarıyla bloke etmesi durumunda, Suudi Arabistan, Irak, BAE, Kuveyt ve Katar’dan gelen petrol sevkiyatı durma noktasına gelebilir. Bu da 1973 petrol kriziyle kıyaslanamayacak kadar büyük bir küresel enerji şokuna yol açar” ifadelerini kullandı.
Eski danışman, müdahalenin bölgede kontrolsüz bir kaos yaratma potansiyeline de dikkat çekti. Bolton’a göre İran’ın misilleme kapasitesi sadece boğazla sınırlı değil; Hizbullah, Husiler ve Irak’taki Şii milisler üzerinden çok cepheli saldırılar düzenleyebilir, bu da Lübnan, Yemen, Irak ve Suriye’de yeni çatışma dalgalarını tetikleyebilir. Ayrıca ABD’nin müttefikleri üzerinde artan baskı ve NATO içinde görüş ayrılıkları oluşabileceğini savundu.
İç siyasette ise Bolton, böyle bir operasyonun Trump yönetimine ağır bedeller getirebileceğini ifade etti. “Amerikan kamuoyu zaten uzun süren savaşlardan yorulmuş durumda. Yüksek petrol fiyatları, benzin kuyrukları ve ekonomik yavaşlama, 2026 ara seçimlerinde Cumhuriyetçilere karşı güçlü bir dalga yaratabilir. Trump’ın ‘sonsuz savaşlara son’ vaadiyle çelişen bir İran operasyonu, tabanında bile ciddi hayal kırıklığı doğurur” dedi.
Bolton, Trump’a “diplomasi ve caydırıcılık dengesini koruma” çağrısı yaparak, askeri müdahalenin ancak “son çare” olarak düşünülmesi gerektiğini belirtti. Açıklamalar, İran’ın “Gerçek Vaat 4” operasyonu sonrası bölgedeki gerilimin zirve yaptığı bir dönemde geldi ve uluslararası piyasalarda petrol fiyatlarının yeniden yükseliş eğilimi göstermesine neden oldu.
